Rodzaje soczewek wewnątrzgałkowych w leczeniu zaćmy – jednoogniskowe, wieloogniskowe i toryczne

Współczesne leczenie zaćmy nie ogranicza się już wyłącznie do usunięcia zmętniałej soczewki. Równie istotnym elementem zabiegu jest dobór odpowiedniej soczewki wewnątrzgałkowej, która w znaczącym stopniu wpływa na jakość widzenia po operacji. To właśnie rodzaj wszczepionej soczewki decyduje o tym, czy pacjent będzie potrzebował okularów do dali, bliży lub czy możliwa będzie korekcja dodatkowych wad wzroku, takich jak astygmatyzm. Z tego względu wybór soczewki powinien być zawsze poprzedzony dokładną diagnostyką oraz rozmową z lekarzem okulistą.

Soczewka wewnątrzgałkowa (IOL – intraocular lens) to sztuczna, przezroczysta struktura, która zastępuje naturalną soczewkę oka usuniętą w trakcie operacji zaćmy. Jest ona implantowana na stałe i nie wymaga późniejszej wymiany. Nowoczesne soczewki wykonywane są z biokompatybilnych materiałów, dzięki czemu są dobrze tolerowane przez organizm i zapewniają stabilne widzenie przez wiele lat.

W zależności od konstrukcji i właściwości optycznych wyróżnia się kilka podstawowych typów soczewek stosowanych w leczeniu zaćmy.

Soczewki jednoogniskowe to najbardziej klasyczny i najczęściej implantowany typ soczewek wewnątrzgałkowych. Zapewniają one ostre widzenie na jedną, wybraną odległość – zazwyczaj do dali. Po ich wszczepieniu pacjent zwykle dobrze widzi podczas chodzenia, oglądania telewizji czy prowadzenia samochodu, jednak do czytania lub pracy z bliska potrzebne są okulary.

Zaletami soczewek jednoogniskowych są:

• bardzo dobra jakość obrazu,

• wysoka przewidywalność efektów,

• krótki okres adaptacji wzroku,

• powszechna dostępność, również w ramach refundacji.

Dla wielu pacjentów, zwłaszcza osób starszych, jest to rozwiązanie w pełni wystarczające i bezpieczne.

Soczewki wieloogniskowe (multifokalne) to bardziej zaawansowane technologicznie implanty, które umożliwiają widzenie na więcej niż jedną odległość – najczęściej do dali i bliży, a w niektórych przypadkach również na odległości pośrednie. Dzięki temu pacjent może znacząco ograniczyć konieczność noszenia okularów po operacji zaćmy.

Ten typ soczewek jest szczególnie atrakcyjny dla osób aktywnych, które cenią sobie komfort i niezależność w codziennym funkcjonowaniu. Należy jednak pamiętać, że soczewki wieloogniskowe wymagają:

• bardzo precyzyjnej kwalifikacji,

• zdrowej siatkówki i nerwu wzrokowego,

• okresu adaptacji wzrokowej.

U części pacjentów mogą pojawić się zjawiska takie jak halo wokół świateł czy obniżony kontrast widzenia, dlatego decyzja o ich wszczepieniu powinna być dobrze przemyślana.

Astygmatyzm jest częstą wadą wzroku, która może współistnieć z zaćmą i powodować zniekształcenie obrazu. W takich przypadkach doskonałym rozwiązaniem są soczewki toryczne, które oprócz leczenia zaćmy korygują również astygmatyzm rogówkowy.

Zastosowanie soczewek torycznych pozwala:

• poprawić ostrość widzenia bez okularów,

• zmniejszyć zależność od korekcji optycznej,

• uzyskać bardziej stabilny i wyraźny obraz.

Soczewki toryczne mogą występować zarówno w wersji jednoogniskowej, jak i wieloogniskowej, co daje szerokie możliwości indywidualnego dopasowania leczenia do potrzeb pacjenta.

Dobór soczewki wewnątrzgałkowej jest jednym z najważniejszych etapów przygotowania do operacji zaćmy. Lekarz bierze pod uwagę nie tylko parametry anatomiczne oka, ale również styl życia pacjenta, jego oczekiwania oraz ewentualne choroby współistniejące. Dla jednych kluczowa będzie maksymalna ostrość widzenia do dali, dla innych – komfort czytania bez okularów.

Dlatego tak istotne jest, aby zabieg był wykonywany w ośrodku oferującym szeroki wybór soczewek oraz rzetelną diagnostykę przedoperacyjną. Przykładem placówki, która kładzie duży nacisk na indywidualne podejście do pacjenta, jest Klinika Provisus. Ośrodek ten specjalizuje się w chirurgii zaćmy i umożliwia dobór soczewki dopasowanej do realnych potrzeb pacjenta. Wysoki standard obsługi oraz doświadczenie zespołu znajdują potwierdzenie w bardzo dobrych opiniach pacjentów i wysokiej ocenie w Google, co dla wielu osób stanowi istotny element przy wyborze miejsca leczenia.

Współczesna chirurgia zaćmy daje pacjentom znacznie więcej możliwości niż jeszcze kilkanaście lat temu. Wybór odpowiedniej soczewki wewnątrzgałkowej pozwala nie tylko usunąć zmętnienie soczewki, ale także poprawić komfort widzenia i ograniczyć konieczność noszenia okularów. Soczewki jednoogniskowe, wieloogniskowe i toryczne różnią się przeznaczeniem oraz efektami, dlatego decyzja o ich wyborze powinna być zawsze podejmowana indywidualnie, po konsultacji z doświadczonym okulistą. Odpowiednio dobrana soczewka to inwestycja w jakość widzenia i codziennego życia na wiele lat.